|
Najstarsza
wzmianka o miejscowości pochodzi z 1352 roku, gdy zostaje wymieniona w
rejestrach dziesięciny papieskiej jako wieś Dekanatu Jablonskiego
„decanatus Gablonensis: Dubnycz.” Czas jej
powstania możemy w przybliżeniu określić na 2. połowę XIII wieku. W tym
okresie Markvarticowie założyli nowy zamek Stráž, którego właściciel
Beneš, po 1281 roku zaczął się podpisywać „z Vartenberka“. Zamek
został wzniesiony do ochrony starego szlaku handlowego prowadzącego z
Pragi przez Bělą i Jablonné do Żytawy, który przechodził też przez
Dubnicę. Pod zamkiem
szlak ten rozdzielał się i drugi szlak zmierzał na Poizerze do Mnichova
Hradiště.
W starszych
badaniach historii tej miejscowości próbowano wyjaśnić całkowitą
odmienność czeskiej a niemieckiej nazwy miejsca o pradawnym pochodzeniu. Pierwszy
dokument pochodzący z 1405 roku potwierdza nazwę niemiecką
„Heinrichsdorf alias Dubnicz,“ która jest typowym przykładem nazewnictwa
kolonizacyjnego według osoby dokonującej lokacji. Miejscowość
albo została pierwotnie nazwana przez czeskich kolonistów według
rozpowszechnionego tutaj drzewa – dębu, a później przyjęła niemiecką
nazwę, albo chodziło o dwie miejscowości obok siebie w obrębie jednego,
dzisiejszego katastru, które dopiero później się połączyły,
prawdopodobnie w 2. połowie XVI wieku. Jeszcze w
1547 roku w księgach ziemskich wymienia się nazwaną po czesku
miejscowość Dubnice „w lilanthu, w dubniczy na dvořích kmetcích s
poplužím.“ Ten drugi wariant wydaje się bardziej wiarygodny.
Od samego
początku gmina Dubnice należała do właścicieli posiadłości Stráž, którzy
mieli tu najprawdopodobniej swoją lenną siedzibę, ponieważ w latach
1363-1369 jest tu wymieniany Soběhrd Špaček z
Jablonného
i z Kunvaldu
(Kunowie), a w latach 1383-1391 Petr Bartoš z Dubnicy. Wieś miała
własną parafię, wspominaną w latach 1363-1422, gdy w czasie wojen
husyckich przestała istnieć.
W 1504 roku
posiadłość Stráž kupił Bartoloměj Hiršpergár z Königshaimu. Jego
potomkowie byli w posiadaniu majątku aż do bitwy pod Białą Górą. Ich rządy
są okresem spokojnego wzrostu gospodarczego. Za udział w
antyhabsburskim powstaniu stanów w 1622 roku braciom Baltazarowi i
Erazmowi majątek skonfiskowano, a zyskał go Albrecht Wallenstein. W czasie
wojny trzydziestoletniej wieś doznała wielkich szkód, przede wszystkim w
wyniku najazdów wojsk szwedzkich. Po wojnie
miejscowość w jednej trzeciej opustoszała. W tym
czasie miejscowość Dubnice przeszła z rąk Albrechta Wallensteina w
posiadanie rodu Lichtensteinów. W 1714 roku
stała się majątkiem Ludwika Józefa Hartiga (od 1719 roku miał tytuł
hrabiowski) – właściciela posiadłości Mimoň. Był to też
okres dobrego rozwoju gminy, która mogła śmiało konkurować nawet z
miastem Stráž pod Ralskiem. Dowodzi
tego także liczba gospodarzy - Dubnice 102, a Stráž 104. Nie można
jednak porównywać miasta i wsi, ponieważ w tej ostatniej byli w
większości tylko drobni chłopi. W 1922 roku
posiadłości ziemskie Hartigów - Stráž pod Ralskem kupił w całości
František Melichar.
Miejscowość
charakteryzowała się typowo rolniczym osadnictwem ze znaczącym udziałem
hodowli bydła. Uprawiano
tu przede wszystkim zboże, ziemniaki, a także owoce. Zawsze była
ludna, co jest typowe dla wsi z tego regionu, których mieszkańcy
trudnili się także handlem i rzemiosłem. Rozwijały
się tu głównie te rzemiosła, które były związane z ówczesnym życiem na
wsi (np. cieśla, piekarz, krawiec, woźnica…).
Rzemieślnicy nie tworzyli jednak własnych cechów, a przyłączali się do
innych w okolicy. Około roku
1700 wieś stała się samodzielną parafią. W okresie
reformacji ludność była przeważnie wyznania ewangelickiego. W latach
1699-1702 zbudowano kościół pw. Narodzenia Maryi Panny. Gotycka,
drewniana rzeźba Madonny z XV wieku pierwotnie tutaj przechowywana, była
prawdopodobnie pamiątką po wcześniejszej świątyni. Większość
wyposażenia, jakie się tu zachowało aż do czasów ostatniego splądrowania
przez złodziei zabytków, pochodziła z 2. połowy XVIII wieku. Parafia
została jednak przywrócona dopiero w 1858 roku.
|
<







|